Ποια είναι τα πέντε σημαντικότερα υπό κατασκευή σιδηροδρομικά έργα – Από την Σήραγγα Σεπολίων μέχρι τα έργα αποκατάστασης

Μπορεί οι αυτοκινητόδρομοι να παίρνουν την μερίδα του λέοντος στα λεγόμενα μεγάλα έργα της χώρας, όμως και στο πεδίο των σιδηροδρόμων υπάρχουν σε εξέλιξη πολύ σημαντικά έργα τα οποία θα βοηθήσουν στον σχεδιασμό για την βελτίωση των επιδόσεων του μέσου.

Πρόκειται για έργα που έρχονται να ενισχύσουν και να εκσυγχρονίσουν τμήματα τα οποία χρήζουν παρεμβάσεων. Είναι χαρακτηριστικό πως εδώ τα τελευταία χρόνια τα σιδηροδρομικά έργα βρίσκονται πιο ψηλά στην ατζέντα καθώς είναι απαραίτητα για να μπορέσει το μέσο να διεκδικήσει μεγαλύτερο μερίδιο στην πίτα των επιβατικών και εμπορευματικών μεταφορών.

Σήμερα θα δούμε τα πέντε μεγαλύτερα σε κόστος σιδηροδρομικά έργα που είναι σε εξέλιξη και που πιστεύεται πως θα ολοκληρωθούν σταδιακά μέσα στα επόμενα 2-3 χρόνια.

Με αυτά τα έργα, τις παρεμβάσεις αναβάθμισης στους σιδηροδρομικούς σταθμούς και την έλευση των νέων τρένων, γίνεται μια συνολική προσπάθεια προκειμένου ο σιδηρόδρομος να ανακτήσει την εμπιστοσύνη του επιβατικού κοινού και να προσπαθήσει να αυξήσει και το μερίδιο στις εμπορευματικές μεταφορές που σήμερα είναι μόλις στο 1,7%.

Στα μεγαλύτερα σιδηροδρομικά έργα που εκτελούνται στη χώρα θα δούμε την Σήραγγα Σεπολίων, την νέα διπλή σιδηροδρομική γραμμή Αίγιο-Ρίο, τον Προαστιακό Δυτικής Αττικής, τα έργα αποκατάστασης Λάρισας-Βόλου και τα έργα αποκατάστασης Δομοκός-Λάρισα. Τα έργα υλοποιεί η Σιδηρόδρομοι Ελλάδος με εποπτεύων φορέα το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών.

Σιδηροδρομική Σήραγγα Σεπολίων

Πρόκειται για ένα έργο που έχει συμβασιοποιηθεί από το 2018 και η υλοποίηση του έχει συναντήσει μεγάλες καθυστερήσεις σε σχέση με το αρχικό του χρονοδιάγραμμα. Αφορά στη δημιουργία διπλής σήραγγας δύο γραμμών η κάθε μια, που θα δημιουργήσει ένα τετραπλό διάδρομο στο τμήμα Αθήνα-Τρεις Γέφυρες.

Το αρχικό κόστος του έργου άγγιξε τα 150 εκατ. ευρώ και ανάδοχος είναι το σχήμα AKTOR-Σιδηροδρομικά Έργα.

Με την ολοκλήρωση της ο υπόγειος σιδηρόδρομος στην Αθήνα θα ξεκινά από τον Κεντρικό Σιδηροδρομικό Σταθμό και θα φτάνει μέχρι τους Αγίους Αναργύρους καταργώντας όλες τις ισόπεδες διαβάσεις.

Με τις σημερινές εκτιμήσεις η πρώτη από τις δύο σήραγγες που θα διαθέτει δύο γραμμές θα λειτουργήσει εντός του 2028. Στο έργο επίσης περιλαμβάνεται και η ανάπλαση του επιφανειακού χώρου με τη δημιουργία γραμμικού πάρκου/πρασίνου και πεζοδρόμων πάνω από τη σήραγγα.

Η Σιδηροδρομική Σήραγγα Σεπολίων έχει μήκος 1,44χλμ θα επιτρέψει τον πλήρη διαχωρισμό των υπεραστικών δρομολογίων από τον Προαστιακό Αθήνας, αυξάνοντας σημαντικά τη συχνότητα των δρομολογίων.

Νέα γραμμή Αίγιο-Ρίο

Το έργο «Αίγιο (Ροδοδάφνη) – Ρίο» αφορά την κατασκευή της υποδομής, επιδομής, ηλεκτροκίνησης, σηματοδότησης και των σταθμών για τη νέα διπλή σιδηροδρομική γραμμή υψηλών ταχυτήτων, μήκους περίπου 28,8 χιλιομέτρων. Ανάδοχο είναι το σχήμα ΤΕΡΝΑ-ΜΕΤΚΑ. Το κόστος του έργου αγγίζει τα 175 εκατ. ευρώ.

Το έργο συμβασιοποιήθηκε τον Νοέμβριο του 2022 και η ολοκλήρωση του εκτιμάται προς το παρόν για το 2027. Στο έργο περιλαμβάνεται η κατασκευή 4 Σιδηροδρομικών Στάσεων (Ροδοδάφνη, Σελιανίτικα, Καμάρες, Άγιος Βασίλειος με το C&C), 3 Σιδηροδρομικών Σταθμών (Ψαθόπυργος, Αραχωβίτικα και Ρίο), δύο Κτιρίων Εξυπηρέτησης Η/Μ εγκαταστάσεων Σήραγγας (ΚΕΣ) (εισόδου & εξόδου σήραγγας Παναγοπούλας) με τους περιβάλλοντες χώρους αυτών και την διαμόρφωση της διασυνδετήριας στοάς Νο 5 της σήραγγας Παναγοπούλας.

Η κατασκευή βρίσκεται στο τελικό στάδιο ολοκλήρωσης, ώστε το τρένο να φτάσει στις παρυφές της Πάτρας. Στην περιοχή του Ψαθόπυργου προβλέπεται προσωρινός μετεπιβιβαστικός σταθμός, ώστε οι επιβάτες να συνεχίζουν προς την Πάτρα με λεωφορεία ή μέσω του υφιστάμενου Προαστιακού.

Προαστιακός Δυτικής Αττικής

Με αυτό το έργο ο Προαστιακός της Αθήνας θα αποκτήσει ακόμα μια γραμμή που θα εξυπηρετεί τα δυτικά προάστια της πόλης, την βιομηχανική περιοχή Ασπροπύργου-Ελευσίνας αλλά και την Δυτική Αττική μέχρι τα Μέγαρα. Συνολικά θα είναι η 4η γραμμή του Προαστιακού Σιδηροδρόμου που διαμορφώνονται ως εξής: Χαλκίδα-Αθήνα, Πειραιάς-Κιάτο και το Πειραιάς-Αεροδρομίο και Άνω Λιόσια-Μέγαρα.

Το έργο αφορά στην ανακαίνιση της επιδομής της Σ.Γ. με νέα υλικά και πιστοποίησή της στις αρχές Διαλειτουργικότητας και περιλαμβάνει εγκατάσταση συστήματος εναέριας γραμμής επαφής τύπου τρόλεϋ 25kV/50 Hz, εγκατάσταση συστήματος σηματοδότησης με ETCS L1 με τηλεδιοίκηση και πληροφοριακά συστήματα σταθμών, συστήματα τηλεπικοινωνιών και Η/Μ εγκαταστάσεις στους σταθμούς και στάσεις του έργου (ΕΛΠΕ Ασπροπύργου, Ασπρόπυργος, Ελευσίνα, ΕΛΠΕ Ελευσίνας, Λουτρόπουργος, Νέα Πέραμος, Μέγαρα (ΣΓΥΤ) και Παλαιός Σ.Σ. Μεγάρων).

Το έργο συμβασιοποιήθηκε τον Δεκέμβριο του 2023 και προχωρά έχοντας συναντήσει κάποια προβλήματα στην περιοχή του Ασπροπύργου. Ανάδοχος είναι η ΜΕΤΚΑ.

Έργα αποκατάστασης Λάρισα-Βόλος

Τα έργα οριστικής αποκατάστασης της μονής σιδηροδρομικής γραμμής Λάρισα – Βόλος (συνολικού προϋπολογισμού περίπου 181,6 εκατ. ευρώ) αφορούν την πλήρη ανακατασκευή και τον εκσυγχρονισμό της υποδομής, η οποία υπέστη εκτεταμένες και ανεπανόρθωτες ζημιές από τις θεομηνίες Daniel και Elias.   Οι εργασίες δεν περιορίζονται σε απλή επιδιόρθωση, αλλά περιλαμβάνουν ολική αναβαθμισμένη ανακατασκευή με ανθεκτικότερες προδιαγραφές.

Στα έργα περιλαμβάνεται αφαίρεση του κατεστραμμένου υφιστάμενου σιδηροδρομικού δικτύου (ράγες, στρωτήρες, έρμα), εκσκαφές, σταθεροποίηση του εδάφους και κατασκευή νέου σώματος της σιδηροδρομικής οδού με αυξημένα αντικατανάλωση/αντιπλημμυρικά χαρακτηριστικά.  Επίσης προβλέπεται τοποθέτηση νέου ερματικού στρώματος (σκύρων/πέτρας), νέων τσιμεντένιων στρωτήρων και νέων σιδηροτροχιών.

Τα έργα έχουν κόστος 181 εκατ. ευρώ και ανάδοχος είναι η AKTOR. Η σύμβαση υπεγράφη τον Απρίλιο του 2025 και είναι σε προχωρημένο στάδιο.

Έργα αποκατάστασης Δομοκός-Λάρισα

Τα έργα οριστικής αποκατάστασης στη διπλή σιδηροδρομική γραμμή Δομοκός – Κραννώνας (μήκους περίπου 40 χλμ.) αποτελούν τη μεγαλύτερη εργολαβία του πακέτου σιδηροδρομικών έργων της Θεσσαλίας, με προϋπολογισμό 173,6 εκατ. ευρώ.   Αφορούν την πλήρη αποκατάσταση και ανθεκτική θωράκιση του κεντρικού άξονα Αθήνα – Θεσσαλονίκη μετά τις εκτεταμένες καταστροφές από τις θεομηνίες Daniel και Elias.

Στα έργα περιλαμβάνεται πλήρης αποκατάσταση των τμημάτων της γραμμής που υπέστησαν καθιζήσεις, διαβρώσεις ή πλήρη παράσυρση από τα πλημμυρικά φαινόμενα, εκτεταμένες εργασίες σταθεροποίησης υπεδάφους, εξυγίανσης της υποβάσης και ενίσχυσης των πρανών.   Επίσης προβλέπεται τοποθέτηση νέων τσιμεντένιων στρωτήρων, νέων σιδηροτροχιών και νέου στρώματος έρματος (σκύρων).

Η σύμβαση που υπεγράφη τον Απρίλιο του 2025 είναι σχεδόν ολοκληρωμένη και τα έργα εκτελεί η ΜΕΤΚΑ.