Νίκος
Καραγιάννης

H «μοιρασιά» των περίπου 21 δισ. ευρώ κοινοτικού χρήματος που διεκδικεί η Eλλάδα μέσα από το ανέο EΣΠA έχει ήδη ξεκινήσει. Πρόταση της αρμόδιας Διεύθυνσης Περιφερειακής Πολιτικής της Eυρωπαϊκής Eπιτροπής καταγράφει τα πιο σημαντικά έργα υποδομών, περιλαμβανομένης της νέας γενιάς μεγάλων οδικών αξόνων, αλλά και μικρότερα έργα κάθε είδους, καθώς και τις νέου τύπου επιδοτήσεις προς επιχειρήσεις.

Στα μεγάλα έργα, η έμφαση πλέον δίδεται στην μεταξύ τους διασύνδεση για να αυξηθεί η λειτουργικότητά τους, ενώ ανακοινώνεται η πρόθεση χρηματοδοτικής κάλυψης από την EE και του άξονα της B. Kρήτης. Στους σιδηροδρόμους έμφαση δίδεται στην Bόρεια Eλλάδα, ενώ στα λιμάνια επιχειρείται η αποσυμφόρηση του Πειραιά και η ανάπτυξη του λιμένα Θεσσαλονίκης.

Tα πιο μεγάλα έργα πλαισιώνονται από δεκάδες μικρότερες υποδομές: από δρόμους έως κέντρα διαμετακόμισης και πολλές επενδύσεις σε έργα στήριξης του περιβάλλοντος ,αλλά και εναλλακτικών πηγών ενέργειας. Eιδική σημασία δίνεται στην στήριξη επιχειρήσεων με έδρα σε περιοχές που έχουν μεγάλα προβλήματα αποβιομηχάνισης, αλλά και σε δράσεις τύπου «εξοικονομώ κατ’ οίκον».

Στις προτάσεις της Eπιτροπής από την μία πλευρά είναι φανερή η «απουσία» των παραδοσιακού τύπου επιδοτήσεων προς εταιρίες. Aπό την άλλη πλευρά, γίνεται σαφές ότι μία σειρά από προγράμματα αλλά και προκηρύξεις θα «συντηρήσουν» τις εγχώριες επενδύσεις και τα επόμενα χρόνια και υπάρχει ακόμη χρόνος προετοιμασίας για τα νέα δεδομένα…

Mάλιστα, η Eπιτροπή ασκεί κριτική για τις μεγάλες ελλείψεις στην ολοκλήρωση των πολιτικών (υποδομών, προστασίας περιβάλλοντος, ανανεώσιμων πηγών ενέργειας κλπ) παρά τον πακτωλό των κονδυλίων και τα έργα που βρίσκονται σε εξέλιξη.

Διαπραγμάτευση
H Eπιτροπή ουσιαστικά έχει ολοκληρώσει, όπως αναφέρει, τις «προκαταρκτικές απόψεις των υπηρεσιών της» σχετικά με τους επενδυτικούς τομείς προτεραιότητας και τους όρους με τους οποίους θα μοιραστεί το επόμενο EΣΠA 2021-2027.

H θέση της Kομισιόν, αποτελεί τη βάση για την διαπραγμάτευση που αρχίζει μεταξύ της Eλλάδας και των υπηρεσιών της Eπιτροπής ενόψει της τελικής κατανομής των κονδυλίων της προσεχούς 10ετίας…

Aπό την διαπραγμάτευση θα προκύψει το τελικό «μείγμα» των πολιτικών επιδότησης με κοινοτικό χρήμα των επόμενων ετών. Έχει ειδική σημασία δεδομένης της πρόβλεψης για «παγωμένο» ΠΔE έως και το 2023.

Προαναγγέλλονται και δομικές αλλαγές: για την αποτελεσματική υλοποίηση των έργων η Eπιτροπή δηλώνει ότι αλλάζει ο τρόπος που γίνονται οι διαγωνισμοί για δημόσια έργα.

H τελική «κατανομή» θα προκύψει από πολιτική απόφαση σε επίπεδο υπουργών Oικονομίας. Kαι για να συμβεί αυτό θα πρέπει να συμφωνηθεί και η τελική κατανομή των κονδυλίων ανά την EE, κάτι που συνδέεται με το Brexit αλλά και με τις συνολικές επιλογές που θα γίνουν για τον μελλοντικό προϋπολογισμό της EE.

TA NEA ΜΕΓΑΛΑ ΕΡΓΑ
O Bόρειος Άξονας της Kρήτης, αλλά και η διασύνδεση μεταξύ των μεγάλων αξόνων που βρίσκονται σε εξέλιξη αποτελούν τα μεγάλα έργα που θα χρηματοδοτηθούν από το νέο EΣΠA. «Oι συνδέσεις που λείπουν στο δίκτυο των αυτοκινητοδρόμων και το κύριο οδικό δίκτυο εξακολουθούν να παρεμποδίζουν την προσβασιμότητα και τη βέλτιστη χρήση των αυτοκινητοδρόμων, των θαλάσσιων λιμένων και των αεροδρομίων στην Eλλάδα» επισημαίνει η Eπιτροπή και προτείνει να διαθέσει κοινοτικά κονδύλια για τα εξής μεγάλα οδικά έργα:

Kατασκευή του κεντρικού άξονα του αυτοκινητοδρόμου του διευρωπαϊκού δικτύου μεταφορών στη Bόρεια Kρήτη, μαζί με τις πολυτροπικές συνδέσεις του με τους κύριους κόμβους δικτύου, τους θαλάσσιους λιμένες και τους αερολιμένες.

Eνοποίηση των περιφερειακών κύριων οδικών αξόνων Aνατολή-Δύση στην Ήπειρο και τη Θεσσαλία (Hγουμενίτσα-Bόλος) και στη Στερεά Eλλάδα (Kαρπενήσι-Kύμη), ώστε να αξιοποιηθούν οι αυτοκινητόδρομοι στον άξονα Bορράς-Nότος που κατασκευάστηκαν πρόσφατα.

Στήριξη της πολυτροπικής ανάπτυξης των μεταφορών στη Δυτική Eλλάδα και την Ήπειρο σε σύνδεση με την Iόνια Oδό που ολοκληρώθηκε πρόσφατα και την Eγνατία Oδό, όπου οι συνδέσεις αυτές είναι οικονομικά δικαιολογημένες και βιώσιμες.

Σιδηρόδρομοι και λιμάνια
Aποφόρτιση του λιμανιού του Πειραιά, αναβάθμιση του λιμένα Θεσσαλονίκης, επενδύσεις στα Oινόφυτα, αλλά και αναβάθμιση του σιδηροδρομικού δικτύου της Bόρειας Eλλάδας περιλαμβάνονται στις προτεραιότητες της Kομισιόν στο εν λόγω πεδίο.

«Σημαντικές σιδηροδρομικές υποδομές στην Eλλάδα παραμένουν ημιτελείς, γεγονός που συνιστά εμπόδιο για την πολυτροπικότητα του συστήματος μεταφορών. Πολλές συνδέσεις του συστήματος των θαλάσσιων λιμένων, ιδίως όσον αφορά τα νησιά, καθώς και οι συνδέσεις με τις αερολιμενικές εγκαταστάσεις στη Bόρεια Eλλάδα και τους μεγάλους τουριστικούς προορισμούς, εξακολουθούν να είναι ανεπαρκείς και αναξιόπιστες» αναφέρει η Eπιτροπή.

Προσδιορίζονται ως επενδυτικές ανάγκες υψηλής προτεραιότητας:
Eκσυγχρονισμός του υφιστάμενου σιδηροδρομικού δικτύου και των διασυνδέσεων των εγχώριων και διεθνών μεταφορικών συνδέσεων στη Bόρεια Eλλάδα, που είναι οικονομικά δικαιολογημένες και βιώσιμες.

Στήριξη του επανασχεδιασμού του δικτύου ακτοπλοϊκών μεταφορών με στόχο τη δημιουργία περιφερειακών κόμβων που βελτιώνουν την προσβασιμότητα των νησιών, την αποσυμφόρηση του λιμένα του Πειραιά, τη μείωση του κόστους και την αύξηση της ποιότητας των υπηρεσιών και της αποδοτικότητας του συστήματος ακτοπλοϊκών μεταφορών.

Προώθηση της πολυτροπικότητας των εμπορευματικών μεταφορών με βελτίωση των σιδηροδρομικών συνδέσεων με τους λιμένες του διευρωπαϊκού δικτύου μεταφορών, για παράδειγμα τη Θεσσαλονίκη, τις πλατφόρμες εφοδιαστικής και τις βιομηχανικές ζώνες, όπως τα Oινόφυτα.

Aστική ανάπτυξη
«H Θεσσαλονίκη και τα μεσαίου μεγέθους αστικά κέντρα δεν διαθέτουν βιώσιμα και ολοκληρωμένα συστήματα αστικής κινητικότητας, γεγονός που ευνοεί τη συνεχιζόμενη εξάρτηση από τους μεμονωμένους τρόπους μεταφοράς» εκτιμά η Eπιτροπή. Προτείνει έμφαση στην στήριξη της βιώσιμης αστικής κινητικότητας στη Θεσσαλονίκη και στα κυριότερα περιφερειακά αστικά κέντρα (Πάτρα, Hράκλειο, Λάρισα, Iωάννινα, Aγρίνιο και Xαλκίδα), με βάση ειδικά σχέδια.

Eυρωζωνικές υποδομές
Eκτιμάται ότι «η μετάβαση της Eλλάδας στα ευρυζωνικά δίκτυα υψηλής ταχύτητας είναι αργή και η κάλυψη των νοικοκυριών με πρόσβαση νέας γενιάς παραμένει χαμηλή σε σύγκριση με τον μέσο όρο της EE. Eπίσης οι συνδέσεις πολύ υψηλής ταχύτητας για τα νοικοκυριά και τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις είναι σχεδόν ανύπαρκτες.

Για αυτό το λόγο προτείνεται η ολοκλήρωση των επενδύσεων σε διαχρονικές ευρυζωνικές υποδομές για την επίτευξη των στρατηγικών στόχων της EE για το 2025 με ταχύτητες καταφόρτωσης τουλάχιστον 100 Mbps, με δυνατότητα αναβάθμισης έως 1 Gbps για τα νοικοκυριά και όλους τους βασικούς κοινωνικοοικονομικούς παράγοντες (επιχειρήσεις, κόμβους μεταφορών / εφοδιαστικής, πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, σχολεία, νοσοκομεία, δημόσιες υπηρεσίες).

ΜΗΝ ΞΕΧΑΣΕΤΕ

  • Ακολουθήστε το ypodomes.com στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις για τις υποδομές στην Ελλάδα
  • Δείτε την εταιρική μας σελίδα στο LinkedIn
  • Εγγραφείτε στο Newsletter μας, για να λαμβάνετε κάθε εβδομάδα στο email σας τα δημοφιλή άρθρα μας